English
نما آهنگ ها
رباعیات خیام
اكنون كه ز خوشدلي بجز نام نماند
يك همدم پخته جز مي خام نماند
دست طرب از ساغر مي باز مگير
امروز كه در دست بجز جام نماند!

ايكاش كه جاي آرميدن بودي
يا اين ره دور را رسيدن بودي
كاش از پي صد هزار سال از دل خاك
چون سبزه اميد بردميدن بودي!
تک آهنگ ها

حکیم عمر خیام نیشابوری | خیام پژوهان ایران و جهان 7


آرتور کریستنسن 1945 - 1875 م

آرتور کریستنسن (به دانمارکی: Arthur Christensen) ایرانشناس معروف اهل دانمارک است. وی در سال ۱۸۷۵ میلادی به دنیا آمد. پدر وی مدیر یک پست‌خانه و وی تنها فرزند خانواده بود. به گفتهٔ خود وی خواندن هزار و یکشب در کودکی چنان تأثیری بر روی وی گذاشت که میل به اینگونه مطالعات را در وی برانگیخت. در سن ۱۳ سالگی در انشایی نوشت که میل دارد تا زبانشناس شود تا بتواند دربارهٔ فرهنگ مردم شرقی مطالعه کند. پدر او میل داشت که او در زمینهٔ حقوق به تحصیل بپردازد اما خود او به تحصیل زبان لاتین، فرانسه و تاریخ پرداخت. در آن هنگام دانشگاه کپنهاک رشتهٔ خاصی برای مطالعات ایرانی نداشت اما گاهی اوقات زبان اوستایی تعلیم داده می‌شد. در دوران دانشجویی کریستنسن به یادگیری و تحصیل زبان‌های فارسی، ترکی، سانسکریت و عربی پرداخت همچنین چون برای زبان پهلوی معلمی نیافت خود مستقلاً یادگیری زبان پهلوی را آغاز کرد.

کریستنسن هنوز دانشگاهش را به پایان نرسانده بود که نخستین رساله‌اش را به نام رستم پهلوان ملی ایران در سن ۲۳ سالگی و در سال ۱۸۹۸ میلادی منتشر کرد. در سال بعد مقالهٔ دیگری به نام افسانه‌ها و روایات در ادبیات فارسی منتشر کرد. او با نوشتن این دو مقاله و مقالات متعدد دیگر آگاهی و تسلط خویش را به زبان فارسی نشان داد.


او رسالهٔ دکترای خود را که تحقیقی ادبی و تاریخی در مورد عمر خیام بود به پایان رسانیده و در سال ۱۹۰۳ میلادی با درجهٔ ممتاز گذراند. او مطالعات خود را بر روی رباعیات خیام تا سالیان بعد نیز ادامه داده و موفق شد ۱۲۱ رباعی را که احتمال اصالت و انتساب آنها به خیام بیشتر از بقیه رباعیات بود، انتخاب کند و در سال ۱۹۲۷ میلادی کتاب دیگری به نام نقد بر رباعیات خیام را منتشر کرد.


عبدالباقی گولپینارلی، 1900 - 1982

استاد دانشگاه و پژوهشگر ادبیات و خلیفه فرقه مولویه اهل ترکیه بود.

پدر او احمد مدحت افندی، معروف به احمد آگاه، اهل گول بولاق در اطراف گنجه، و مادرش عالیه شهرت خانم، اهل قفقاز بودند. پدرش که خود روزنامه‌نگار و مشهور به «شیخ‌المخبرین» بود به بورصه مهاجرت کرد و سپس در استانبول ساکن شد. عبدالباقی در استانبول به دنیا آمد.

عربی و فارسی را نزد پدر آموخت و تحصیلات مقدماتی خود را در استانبول انجام داد. سپس به دانشکده ادبیات در دارالفنون استانبول رفت و در ۱۹۳۰ لیسانس گرفت. مدتی در مدارس شهرهای مختلف ترکیه درس داد و بعد برای دوره دکتری به دانشگاه آنکارا رفت. رساله دکتری او «زندگانی یونس امره» بود. چندی در دانشگاه آنکارا تدریس کرد و پس از آن به دانشگاه استانبول به تدریس پرداخت.


وی آثار زیادی در زمینه ادبیات ایران دارد و در سال 1332 ش کتاب رباعیات خیام را به همراه طربخانه یار احمد رشیدی در کتاب فروشی رمزی در استانبول انتشار داد.

 
ولادیمیر مینورسکی 1966-1877 م

پروفسور ولادیمیر مینورسکی از سال ۱۸۹۶ تا ۱۹۰۰ در دانشگاه مسکو به تحصیل حقوق پرداخت و سپس مشغول آموختن زبان‌های شرقی در انستیتوی لازارف شد. وی در ۱۹۰۳ به خدمت وزارت امور خارجه روسیه درآمد و از ۱۹۰۴ تا ۱۹۰۸ در ایران و در شهر تبریز خدمت کرد.

مینورسکی روسیه را در جریان انقلاب ۱۹۱۷ ترک کرد و از سال ۱۹۲۳ به تدریس زبان فارسی در مدرسه زبان‌های شرقی پاریس پرداخت. پس از آن، از ۱۹۳۲ به تدریس زبان و ادبیات فارسی و تاریخ ایران در مدرسه زبان‌های شرقی لندن مشغول شد. وی در سال ۱۹۳۷ استاد زبان فارسی در دانشگاه لندن شد. مینورسکی در سال ۱۹۴۴ بازنشسته شد و از آن پس در کمبریج زندگی کرد. وی در ۲۵ مارس ۱۹۶۶ درگذشت.


مقاله عمر خیام مندرج در دائره المعارف اسلام چاپ لیدن به سال 1935 نگاشته اوست.


علی‌اکبر جعفر دهباشی

علی‌اکبر جعفر دهباشی معروف به علی دهباشی (زاده ۱۳۳۷ تهران) روزنامه‌نگار، ادب پژوه، نویسنده و سردبیر مجلهٔ بخارا است. او تلاش گسترده‌ای در معرفی آثار و زندگی بزرگان فرهنگ و ادب و هنر ایران و جهان داشته است.

زندگی علی دهباشی همزمان با تحصیل از سال آخر دبستان کار در چاپخانه را آغاز کرد و به‌عنوان مصحح نمونه‌های چاپی چندین انتشاراتی در چاپخانه «مسعود سعد» کار می‌کرد. از همان سال‌ها با اساتید صاحب‌نامی از فرهنگ و ادب معاصر کار کرد و با مبانی فرهنگ، تاریخ و ادبیات ایران آشنا شد.

علی دهباشی از شهریور ۱۳۷۷ سردبیری مجله بخارا را برعهده داشته است که در آن در زمینه فرهنگ، ادبیات و ایرانشناسی مقالاتی منتشر می‌شود. دهباشی در بخارا ویژه‌نامه‌هایی درباره نویسندگان بزرگ جهان منتشر کرده‌ است. وی همچنین یکسال سردبیر فصلنامه هنری طاووس بوده‌ است.

به کوشش علی دهباشی مراسمی با عنوان «شب‌های بخارا» برگزار شده‌ است که در آنها به تجلیل از بزرگان فرهنگ و ادب و هنر پرداخته می‌شد. این برنامه‌ها در شصت و پنجمین شب متوقف شد. و چند ماه بعد به صورت «عصر پنجشنبه‌ها در بخارا» ادامه یافت که با حضور نویسندگان و هنرمندانی نامدار تا زمانی که دفتر بخارا منحل نشده بود ادامه داشت.

امور انتشار کتاب از دیگر زمینه‌های فعالیت دهباشی است او در این زمینه مدیریت «انتشارت شهاب» را به‌ عهده دارد و بیش از چهل و پنج عنوان کتاب در زمینه فرهنگ و ادب فارسی و جهان منتشر کرده‌ است.

علی دهباشی علاوه بر اینها سه سال ویراستار فصلنامه فرهنگستان علوم بوده و ویراستار انتخاب شده هیأت امناء چاپ آثار محمدعلی جمال‌زاده است.

او همچنین با مجله «نقد و بررسی کتاب تهران» همکاری داشت و از فروردین ۱۳۸۲ تا مهر ماه ۱۳۸۴ سردبیر فصلنامه «سمرقند» بوده است که ده شماره از این مجله را منتشر کرد و علاوه بر بخارا سردبیری «فصلنامه سیمیا» نیز هست.


کتاب "می و مینا" سیری در زندگی و آثار حکیم عمر خیام نیشابوری به کوشش وی در تهران به سال 1383 چاپ منتشر شده است.


 

بنفشه  حجازی

بنفشه  حجازی در سال ۱۳۳۳ در شهر زیبای بروجرد  به دنیا  آمد. وی شاعر، رمان نويس و محققی کوشا در زمینه اجتماع، تاریخ، شعر و ادبیات است و در حال حاضر در  تهران به سر می برد. سوای آثار ادبی، حوزه پژوهشی وی بیشتر زنان ایرانی و تاریخ تحولات  اجتماعی  آنان است. رمان "بیسکویت نیم خورده" و کتاب تحقیقی "ضعیفه" در باره زنان ایرانی از کتابهای محبوبیت یافته بنفشه حجازی است. 

کتاب "دایره حیرت" سیری در فعالیتها، افکار، آثار و اشعار حکیم عمر خیام از آثار وی می باشد، وی در این خصوص می نویسد: "بزرگی انسان ها در بزرگی سوال هایشان راجع به خداوند است و خیام انسان بزرگی است".
خبرنامه
كتاب شناسي



تحلیل شخصیت خیام
پدیدآورنده: محمد تقی جعفری تبریزی
ناشر: تهران، کیهان - 1364
تعداد صفحه: 365
ادامه
خیام پژوهان

ادوارد فیتزجرالد